3-Boyutlu Koordinat Ölçüm Metrolojisi Standartları
Kolb & Baumann standartları ile koordinat ölçüm makinelerinizi kontrol edin.
Taşınabilir veya bilgisayar kontrollü koordinat ölçüm makinelerinin periyodik kontrolü, kalibre edilmiş mekanik test parçaları temel alınarak gerçekleştirilir. Farklı test parçalarının; örneğin küre, basamaklı mastar bloğu ve küre plakalarının uygun şekilde seçilmesi, kombinasyonu ve yerleşimi sayesinde, ölçüm hacminin tamamı veya belirli kısımları, tipik iş parçası boyutlarına göre kapsanabilir ve kontrol işlemi en önemli ölçüm görevlerine uyarlanabilir. Kontrol sıralaması, test parçasının nominal verilerine göre standart bir şekilde gerçekleştirilir. Sayısal ve grafiksel değerlendirme, her test numunesi tipi için özel olarak hazırlanmış standart bir program ile yapılır ve yetkin personel tarafından değerlendirilir. Özetlenen parametreler, mevcut doğruluk durumu ve uzun vadeli değişimler hakkında genel bir bakış sağlar. Bu sayede koordinat ölçüm makinelerinin kullanımı optimize edilir ve düşük maliyetle duruş süreleri en aza indirilir. Şekil 1: Yatay konfigürasyonda, yalıtımlı tutma kolları ve prob test ünitesi bulunan KOBA-check küre plakası. Koordinat ölçüm makinelerinin (CMM) kontrolüne yönelik artan gereksinimleri karşılamak amacıyla Kolb & Baumann, ürün yelpazesini (KOBA-step dahil) KOBA-check küre plakası ile genişletmiştir. Bu ürün, CMM makinelerinin izlenmesi için gerekli olan neredeyse tüm özellikleri taşıyan kapsamlı bir test ünitesi olarak tasarlanmıştır.
Koordinat ölçüm makinelerinin kalibrasyonu ve izlenmesi için Basamak Mastarları
Koordinat ölçüm makinelerinin kalibrasyonu ve izlenmesi için Basamak Mastarları Geometrik büyüklüklerin endüstriyel metrolojisinde, temaslı problama yöntemiyle kullanılan doğrusal ölçüm skalaları referans standartlar olarak önemli bir role sahiptir. Bu standartlar özellikle mekanik problama sistemine sahip tek, iki ve üç koordinatlı ölçüm makinelerinin kalibrasyonu ve izlenmesinde büyük önem kazanmıştır. Koordinat ölçüm makinelerinin kabulü ve sürekli izlenmesi için, temaslı prob test numuneleri ile birlikte uzunluk ölçüm sapmasının kullanılması; anlamlı ve ekonomik bir yöntem olarak kendini kanıtlamıştır. Bu noktada Step Gauge (Basamak Mastarı), evrensel kullanım imkânı ve maksimum esneklik sunar. Metrolojik izlenebilirlik, kalibrasyon ve izleme süreçlerinde fiziksel ölçüm standartlarının önemi; diğer unsurların yanı sıra VDI/VDE 2617 kılavuz serileri ve DIN EN ISO 10360 standartlarından kaynaklanmaktadır. Bu teknik düzenlemeler, kalite güvencesi kapsamında gerekli olan ölçüm ve test ekipmanlarının izlenmesi için doğrusal ölçüm standartlarının üstün uygunluğunu kanıtlamaktadır.
Step Gauge Konsepti
Uzunluk ölçüm büyüklüğünün temsil edilmesi için en hassas standart mastar bloğudur (Gauge Block). Bu standart günümüzde de kalibrasyon işlemlerinde kullanılmaktadır. Genellikle “mastar blok harp sistemi” adı verilen düzeneklerle uygulanır. Ancak burada dezavantaj; mümkün olan ölçüm uzunluklarının ve uzunluk adımlarının oldukça sınırlı olmasıdır. Mastar bloğunun kullanımı, her nominal ölçünün koordinat ölçüm makinesinin (CMM) ölçüm hacmi içinde ayrı ayrı ölçülmesi gerektiğinden oldukça karmaşıktır. İşte bu noktada Step Gauge konsepti devreye girer. Step Gauge içerisinde, çok sayıda küçük mastar bloğu (ölçüm dişleri), rijit bir taşıyıcı gövde üzerinde nötr fiber boyunca düzenlenmiştir. Bireysel mastar blokları arasındaki mesafe, tüm ölçüm yüzeylerinin problanmasına olanak sağlar. Tüm ölçüm yüzeyleri, ölçüm hattı boyunca birbirine paralel olarak konumlandırılmıştır. Bu sayede herhangi iki ölçüm yüzeyi birleştirilerek istenilen bir uzunluk değeri oluşturulabilir. Ölçüm yüzeylerinin karşılıklı yönlendirilmiş yapısı sayesinde, ölçüm hattı boyunca dış ölçüler, iç ölçüler ve basamak ölçüleri gerçekleştirilebilir. Ölçülebilen uzunluk sayısı, mevcut ölçüm yüzeylerinin sayısı arttıkça orantısız şekilde artar. Örneğin; nominal uzunluğu 1.020 mm olan bir KOBA-step®, 26 prob elemanı ve buna karşılık gelen 52 ölçüm yüzeyi ile yalnızca 52 problama işlemi sonucunda toplam 1.326 farklı ölçüm uzunluğu sağlar.
Basamak Mastarı KOBA-step®
Tek boyutlu test numunesi; bir ölçüm hattı boyunca yer alan düz-paralel ölçüm yüzeylerine sahiptir.
Kullanım Alanları:
- Temaslı koordinat ölçüm makinelerinin kalibrasyonu, izlenmesi ve metrolojik izlenebilirliği
- Yükseklik ölçüm cihazlarının kontrolü
- 420 mm’den maksimum 2.020 mm’ye kadar nominal uzunluk seçenekleri
- Talep üzerine özel uzunluk üretimi
- 20 mm adım aralığı (talep üzerine 10 mm)
- ISO 10360 ve VDI/VDE 2617 kılavuzunun tüm gerekliliklerini karşılar
- Kanıtlanmış, çok iyi uzun dönem boyutsal kararlılık
- Etkin kullanım ve kalibrasyon süreçlerinin optimizasyonu için pratik aksesuarlar
- Opsiyonel PTB, DAkkS veya KOBA kalibrasyonu
- Kanıtlanmış ve cihazdan bağımsız değerlendirme yazılımı mevcuttur
Basamak Mastarı KOBA-step® mini
- Küçük ölçüm hacmine sahip temaslı koordinat ölçüm makineleri (CMM) için optimize edilmiştir; örneğin çok sensörlü ölçüm cihazları
- 210 mm ve 310 mm nominal uzunluk seçenekleri
- 10 mm ölçüm aralığı (grid)
- Opsiyonel PTB, DAkkS veya KOBA kalibrasyonu
- Kanıtlanmış ve cihazdan bağımsız değerlendirme yazılımı mevcuttur
Küre Çubuğu
Büyük koordinat ölçüm makinelerinin izlenmesi için özel gereksinimler bulunmaktadır. Bu makinelerde en az bir eksenin uzunluğu iki metreden fazladır:
- Yeterince hassas bölümlendirme ile tüm ölçüm hacminin değerlendirilmesine olanak sağlama
- Mümkün olan tüm hata bileşenlerinin yanı sıra prob sisteminin etkilerinin tespit edilmesi (sayısal hata düzeltmesine sahip CMM’ler için de)
- Belirlenen parametrelerin mevcut standartlar ve kılavuzlarla uyumluluğu ve kolay yorumlanabilir olması
- Genel iyi/kötü değerlendirmesi (uygun/uygunsuz sonucu)
- SI metre birimine izlenebilir bağlantı
- Kolay kullanım ve hızlı montaj
- Kolay kalibrasyon
- Kısa kurulum süreleri
- Maksimum 1.800 mm eleman uzunluğu ve düşük ağırlık sayesinde kolay taşıma
- Farklı uzunluk ve adım seçenekleri
- Küre-mesafe tüpü bağlantısında sabit eksenel kuvvet
- Seramik küreler ve paslanmaz çelik mesafe tüpleri sayesinde korozyon direnci
- Alternatif olarak, genleşme katsayısı düşük olan karbon fiber mesafe tüpleri kullanılabilir
Tasarım Özellikleri:
Taşıyıcı gövde, düşük ağırlıklı köpüklü CFK/GFK alüminyum kutu profilden oluşur. Bu yapının öne çıkan özellikleri yüksek rijitlik ve iyi titreşim sönümleme kabiliyetidir.
Bireysel elemanların sayısı toplam uzunluğa bağlıdır. Bu elemanlar bağlantı parçaları ile kuvvet bağlantılı şekilde bir arada tutulur.
Ölçüm elemanları, taban gövdesindeki yuvalara yay elemanları ile bağlanan seramik kürelerden oluşur.
Bu yay elemanı, küre ile mesafe tüpü arasında mükemmel temas sağlamak için gerekli eksenel yöndeki hareket serbestliğini sağlar.
Hizalanmış çubuklar ve küreler, bir sıkıştırma ünitesi tarafından eksenel yönde tekrarlanabilir bir kuvvetle yüklenir ve karşı uçta sabit bir dayanak üzerine oturtulur.
Bu yapı sayesinde farklı ön germe kuvvetlerinden kaynaklanan uzunluk değişimleri önlenir.
Kullanım / Taşıma:
İyi düşünülmüş tasarımı sayesinde, tamamen sökülmüş test numunesinin tek kişi tarafından montajı yaklaşık 20 dakika sürer.
Test numunesinin ölçüm hacmi içerisinde taşınması birkaç dakika içinde gerçekleştirilebilir.
Kalibrasyon:
Bireysel ölçüm bölümlerinin kalibrasyonu, kullanıcı tarafından normal boyuttaki hassas bir koordinat ölçüm makinesinde gerçekleştirilebilir.
Bu yöntem kalibrasyon maliyetlerini önemli ölçüde azaltır.
Kalibrasyon amacıyla yalnızca ilk taşıyıcı eleman kullanılır. Ölçüm cihazının boyutuna bağlı olarak az sayıda ölçüm bölümü, bir sıkıştırma ünitesi ile bu elemana monte edilir.
İlgili eşleşmeler (örneğin; küre1-çubuk1-küre2 / küre2-çubuk2-küre3 vb.) ölçülür ve küre merkezleri arasındaki mesafe değerleri bir kalibrasyon sertifikasında belgelenir.
KOBA - Küre Çubuğu
Küresel prob elemanlarına sahip, tek boyutlu ve sökülebilir test numunesi.
Kullanım Alanları:
- Büyük hacimli koordinat ölçüm makinelerinin izlenmesi; örneğin kolonlu ve portal tip ölçüm makineleri
- Lazer takip sistemleri (Laser Tracker) gibi optik-temaslı ölçüm sistemlerinin kontrolü
- 3 ila 8 metre nominal uzunluk seçenekleri
- Özel ölçüler ve farklı adım aralıkları uygulanabilir
- Seramik prob elemanları
- Çelik veya karbon fiber mesafe tüpleri
- Sökülebilir tasarım
- Ölçüm uzunluklarında çok iyi tekrarlanabilirlik
- Düşük ağırlık
- Opsiyonel PTB, DAkkS veya KOBA kalibrasyon sertifikası
- Kanıtlanmış, kullanıcı dostu ve mastardan bağımsız değerlendirme yazılımı mevcuttur.
Küre Çubukları ve Konik Çubuklar
Küre çubuklarının kullanım alanı, orta boyutlu koordinat ölçüm makinelerinin kalibrasyonu ve izlenmesidir. Küre çubukları için geliştirdiğimiz yeni döner bağlantı aparatı sayesinde, çubukların CMM üzerinde 0-90 derece arasında kullanıcı dostu ve boyutsal olarak kararlı bir şekilde konumlandırılması mümkündür.
KOBA Küre Kirişi
KOBA Küre Kirişi, orta boyutlu CMM’lerin (koordinat ölçüm makineleri) izlenmesi ve kalibrasyonu için kullanılan, sökülemeyen bir küre kirişidir.
Ölçüm elemanı olarak kullanılan seramik küreler, özel olarak tasarlanmış sağlam bir taşıyıcı içerisinde sabit konumda yerleştirilmiştir ve uzun süreli boyutsal kararlılığa sahip ölçüm uzunluklarını temsil eder.
1.500 mm ile 2.500 mm arasında nominal uzunluk seçenekleri mevcuttur. Ayrıca müşteri taleplerine göre özel adım aralıkları ve küre çapları uygulanabilir.
KOBA Küre Kirişinin CMM ölçüm hacmi içerisinde geniş bir aralıkta konumlandırılması iki farklı şekilde gerçekleştirilebilir:
- CFC malzemeden üretilmiş iki hafif tripod kullanılarak
- Üzerine döner kol monte edilmiş, burulmaya karşı dayanıklı bir taban sistemi kullanılarak
Tasarım Özellikleri:
Taşıyıcı gövde, mümkün olan en yüksek fiber hacmine sahip ultra yüksek modüllü CFC (karbon fiber kompozit) yekpare profilden oluşur.
Bu CFC profil; tasarımı ve kullanılan üretim teknolojisi sayesinde son derece rijit ve boyutsal olarak kararlıdır.
Nem kaynaklı boyut değişimlerini önlemek amacıyla taşıyıcı gövde ayrıca su buharına dayanıklı özel bir kaplama ile donatılmıştır.
Küre Plakası KOBA-Check
Küre plakası, koordinat ölçüm makinelerinin kalibrasyonu ve izlenmesi için kullanılan iki boyutlu bir ölçüm standardını temsil eder.
Bu test numunesi, CMM’lerin izlenmesi için bir kalibrasyon standardında aranan ISO 10360 ve VDI/VDE 2617 kılavuz gerekliliklerini karşılamaktadır.
Özel ölçüm stratejileri sayesinde, koordinat ölçüm makinesinin ulaşabileceği ölçüm doğrulukları hakkında güvenilir bir değerlendirme yapılmasını sağlar.
KOBA-Check Küre Plakası Özellikleri Kısa Vadeli Kararlılık:
Güçlendirme plakası üzerinde prizmalara yerleştirilmiş bilyalı yatak bağlantıları ile deformasyonsuz destek yapısı
Seramik kürelerin nötr düzlem üzerine yerleştirilmesi sayesinde, ölçüm hacmi içerisindeki konum değişikliklerinde (küre plakasının bükülmesi durumunda) belirli küreler arasındaki mesafelerde değişiklik oluşmaz ve kürelerin birbirlerine göre göreceli konumu korunur
Yalıtımlı tutma kolları ve termal etkileri azaltmak için plastik koruma parçaları
Rijit alt şase ve montaj parçaları sayesinde titreşimsiz yapı garantisi sağlar.
Prob Test Ünitesi
Halka mastarın yatay ve dikey konumlarda kullanımı için prob test ünitesi.
Ø 30 mm çapında seramik küre ve < 0,15 µm küresellik sapması
Form sapması < 0,3 µm olan ayar halkası (talep üzerine kalibre edilebilir)
Opto-Temaslı Basamaklı Standartlar
Opto-Temaslı Basamak Standartları
Yaygın yansıtıcı veya parlak ölçüm yüzeylerine sahip mastar bloklar temel alınarak üretilmiş kalibrasyon standartlarıdır. Tamamen karbür malzemeden üretilmiştir ve bu nedenle korozyona karşı dayanıklıdır. Geniş sınırlar içerisinde müşteri taleplerine özel tasarımlar yapılabilir.
Kullanım Alanları:
Optik uzunluk ve koordinat ölçüm sistemleri, örneğin:
- Üçgenleme lazer tarayıcıları
- Lazer odak ölçüm sistemleri
- Saçak projeksiyon sistemleri
Küre Standartları
Çeşitli tasarımlarda, yaygın yansıtıcı yüzeye sahip ölçüm küreleri. Küreler, çizilmeye ve korozyona dayanıklı yüzeye sahip karbür malzemeden üretilmiştir ve temaslı prob ölçümlerine de uygundur.
Kullanım Alanları:
Optik form ve koordinat ölçüm makineleri (CMM), örneğin:
- Üçgenleme lazer tarayıcıları
- Video ölçüm sistemleri
- Saçak projeksiyon sistemleri
3D Kalibrasyon Standartları
VDI/VDE 2634 standardına uygun olarak, optik ölçümlere uyumlu seramik malzemelerden üretilmiş test numunesi. Özel olarak seçilen malzemeler sayesinde optik ve temaslı ölçümlerin gerçekleştirilmesine olanak sağlar ve böylece iki ölçüm prensibinin doğrudan ilişkilendirilmesini mümkün kılar.
Kullanım Alanları:
Optik 3D koordinat ölçüm makineleri (CMM), örneğin:
- Saçak projeksiyon sistemleri
- Optik prob sistemlerine sahip 3D koordinat ölçüm makineleri (3D CMM)
KOBA optima 2
Fotogrametri ve teodolit sistemlerinin izlenmesi için sistem
Özellikler:
- Yüksek kısa ve uzun vadeli stabilite
- Sıfıra yakın termal genleşme katsayısı
- Çok kolay kullanım
- Düşük ağırlık
- VDI/VDE 2634 standardına uygun
- DAkkS tarafından kalibre edilebilir standart
Küre Küpü
Ball Cube, test ekipmanı izleme alanında kullanıcı için göz ardı edilemeyecek bir maliyet tasarrufu potansiyeli sunar. • Yüksek kısa ve uzun vadeli stabilite • Çok düşük termal genleşme katsayısı • Son derece kolay kullanım • Düşük ağırlık • Hızlı ölçüm prosedürleri • Ekonomik kalibrasyon • İyi fiyat-performans oranı • Değerlendirme yazılımı
Ball Cube KOBA-Q3
Uygulama Alanı
- Ball Cube KOBA-Q3, özellikle yıldız veya döner prob sistemleri kullanıldığında hacimsel ölçümler için ölçüm doğrulukları hakkında anlamlı sonuçlar sağlayan 28 farklı uzunluk sunar.
- Çok kısa ölçüm çevrimleri, CMM’nin (Koordinat Ölçüm Makinesi) kullanılabilirliğini etkilemeden izleme kontrollerinin gerçekleştirilmesine olanak tanır.
Tasarım Özellikleri
- Paslanmaz çelik açılı bağlantılara sahip CFC tüplerden üretilmiş, son derece boyutsal olarak stabil kafes konstrüksiyon
- Yüksek modüllü karbon fiberlerin kullanımı, düşük ağırlıkta maksimum rijitlik sağlar.
- Özel olarak üretilen CFC tüpler nemden kaynaklanan uzunluk değişimlerinden arındırılmıştır.
- malzeme kombinasyonu düşük bir termal genleşme katsayısını garanti eder
- dokunsal problama için problama elemanları Al2O3’ten yapılmış yüksek hassasiyetli seramik bilyelerdir; optik problama için dağınık mat karbür bilyalar veya optik olarak işbirlikçi seramikten yapılmış bilyalar mevcuttur
Teknik veriler:
- nominal size 300 x 300 x 300 mm 400 x 400 x 400 mm 600 x 600 x 600 mm
- nominal measuring lengths 300 / 424 / 520 mm 400 / 566 / 693 mm 600 / 849 / 1039 mm
- ball-Ø 30 mm (others on request)
- Mass approx. 5 kg approx. 6 kg approx. 7 kg